Tổng thống Zelensky đang dần mất kiên nhẫn?

Sức ép đồng minh

Trong các tuần gần đây, nhà lãnh đạo Ukraine nhiều lần đưa ra những tuyên bố cứng rắn, không chỉ nhắm vào đối thủ trong cuộc xung đột là Nga, mà còn phàn nàn về những động thái từ các đồng minh. Theo ông Zelensky, Kyiv đến nay vẫn chưa nhận được những cam kết rõ ràng về đảm bảo an ninh từ Mỹ và EU. Ngoài ra, tiến trình đàm phán hòa bình Nga - Ukraine liên tục bế tắc, trong khi Kyiv lại đang chịu sức ép từ chính các đồng minh.

Trong buổi phỏng vấn với tờ Politico đăng hôm qua (12.3), ông Zelensky nói Tổng thống Mỹ Donald Trump nên gây sức ép để Tổng thống Nga Vladimir Putin đồng ý một biện pháp hòa bình, thay vì liên tục hướng chỉ trích đến bản thân nhà lãnh đạo Ukraine. Tuyên bố này nhằm phản bác phát ngôn của chủ nhân Nhà Trắng tuần trước, khi ông Trump cho rằng ông Putin mới là người sẵn sàng thỏa thuận, trong khi ông Zelensky "là trở ngại" và không có thiện chí đàm phán.

Ông Zelensky cũng than phiền châu Âu xử lý chậm trễ các gói hỗ trợ tài chính cho Ukraine. Ngoài ra, căng thẳng giữa Ukraine với Hungary, một thành viên EU, leo thang những ngày qua cũng khiến quan hệ Kyiv - Brussels rạn nứt. EU đã chỉ trích phát ngôn của ông Zelensky ám chỉ cung cấp địa chỉ của Thủ tướng Hungary Viktor Orban cho các binh sĩ Ukraine, coi đây là hành động đe dọa nghiêm trọng, AP đưa tin. Trước đó, tại Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) Davos hồi tháng 2, ông Zelensky đã gây sốc khi dành phần lớn bài phát biểu để khiển trách các lãnh đạo châu Âu không hành động quyết liệt để bảo vệ Ukraine. "Châu Âu thích bàn về tương lai nhưng lại lẩn tránh hành động ở hiện tại", ông nói.

ẢNH: AFP

Con dao hai lưỡi

Các chuyên gia nhận định thái độ cứng rắn của ông Zelensky đến từ sự thất vọng khi chương trình nghị sự đối ngoại của Ukraine gặp bất lợi. Điều này cũng khiến ông từ chỗ thận trọng trong các phát ngôn với đồng minh hồi năm ngoái, đã chuyển thành bất mãn công khai.

Dù vậy, cách tiếp cận "ngoại giao thép" này có thể phản tác dụng và khiến Ukraine rạn nứt với các đối tác phương Tây, những nước mà Kyiv đang phụ thuộc về nguồn tài chính, vũ khí và sự ủng hộ ngoại giao. Bà Natia Seskuria, nhà phân tích từ Viện Các quân chủng thống nhất Hoàng gia Anh (RUSI), cho rằng Tổng thống Ukraine đang không vui với tiến độ hỗ trợ từ châu Âu nhưng ông Zelensky cần cẩn trọng khi chỉ trích đồng minh. "Việc giữ được sự ủng hộ đồng lòng của toàn bộ châu Âu là điều quan trọng với ông Zelensky trong quan hệ với chính quyền ông Trump", Politico dẫn lời bà nói.

Hôm 10.3, Tổng thống Zelensky cho biết Mỹ đã đề xuất nối lại đàm phán 3 bên cùng Nga và Ukraine vào tuần sau, sau khi lịch trình ban đầu gián đoạn do chiến sự Trung Đông. Reuters đưa tin trong hôm qua, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cho biết đã có cuộc gặp với phái đoàn Nga tại bang Florida (Mỹ) để thảo luận về nhiều chủ đề. Đặc phái viên Điện Kremlin Kirill Dmitriev cũng nói đã có buổi làm việc cùng nhóm phụ trách hợp tác kinh tế giữa Nga và Mỹ. Ông Dmitriev cho biết các bên đã thảo luận về những dự án tiềm năng, cũng như tình hình khủng hoảng năng lượng toàn cầu hiện nay.